THEMAKRANT FEESTEN EN PARTIJEN (editie 27, januari 2026)

door Jopie Meerman-Ottevanger

Wie kent het liedje nog? Jetje zou op ulevellen trakteren, – Ieder kreeg er minstens twee. Ze had plotseling zoveel vriendinnen dat ze geen snoepjes meer had om in de klas te delen.

Bij het kletsen over trakteren en verjaardagen vertelde mijn 85-jarige zwager dat vriendje Hans op het schoolplein bijna al zijn toffees uitdeelde, er waren er nog een paar over voor in de klas. Niks nieuws onder de zon dus.

In de loop der jaren is het feestje in de klas veranderd. Waren het eerst toffees, lolly’s, spekjes, negerzoenen of chips, later moest het gezonder worden: blokjes kaas, mandarijntjes, prikkers met komkommer, olijfjes, tomaatjes, worst. Eén ding bleef onveranderd: alle juffen en meesters kregen een aparte traktatie: een reep chocolade, gebakje of iets dergelijks.

Juf Cora Verbon, die 42 jaar voor groepen 3 of 4 bij Ter Tolne in Tholen stond wist dat daar op zeker moment mee zou worden gestopt. Het was niet zo eerlijk en bijna elke dag werd de les onderbroken.

Verdriet

Voor de jarige was een grote vlag op bord getekend met de eigen naam erbij en dan werd hij of zij, staande op het trapje voor het bord, of op een stoel, toegezongen door de klas. Margreeth Ernens-Abrahamse vertelde ooit dat de meester haar ronde door de klas niet snel genoeg vond gaan. Hij nam het trakteren persoonlijk van haar over, tot groot verdriet van de jarige. Ze weet het nu nog!

Nu is het trakteren op school een beetje ‘in de ban’ gedaan. Reden: allergieën, andere culturen en voor sommige gezinnen is het financieel niet haalbaar. Tijden veranderen.

Je verjaardagsfeestje. Je keek er maandenlang naar uit. Na schooltijd mochten je vriendjes of vriendinnetjes meekomen, er was ranja en snoep. En samen spelletjes spelen, zoals verstoppertje.

Competitie

Blijven eten? Ik kan het me niet herinneren, maar ik ben dan ook al 80. Wel bij onze kinderen natuurlijk. Spelletjes als ezeltje prik, koekhappen, zaklopen, spijkerpoepen. Of naar het zwembad, het bos en de speeltuin. Een frietje eten, en dan naar huis met een verrassingszak, en die werden steeds uitgebreider. Waarom er altijd competitie was bij de ouders, ik snap het nog niet.

Datzelfde gold voor de feestjes op zich, verder weg, exclusiever, dus duurder. In de tijd dat de veerboot Olau Line nog een verbinding onderhield tussen Vlissingen en het Engelse Sheerness bedacht een van de ouders, die aan boord werkte, dat het leuk zou zijn om de kinderen te verrassen met een reisje heen en weer. En een vader met een eigen vliegtuigje kwam op het idee  als verjaardagspartijtje een rondvlucht te maken met de feestgangers, die na afloop een bewijs van hun ‘luchtdoop’ ontvingen.

Maar het kan ook simpeler. Wat is er tegen samen cup cakes maken, pannenkoeken bakken of schminken? Dat was voor de generatie van midden vorige eeuw al zeer bijzonder. Hoe je het ook viert: het leven blijft een feest, maar je moet zelf de slingers ophangen!

foto: Trakteren op school. | bron onbekend